Productiviteit versus creativiteit: hoe je betere resultaten haalt door minder te doen

Het is begrijpelijk dat bedrijven overleven door winstcijfers voorop te stellen, de productiviteit van medewerkers te sturen en taken systematisch af te werken om zo de winst te optimaliseren en veilig te stellen. Maar bedrijven bloeien pas echt door innovatie en creativiteit. Helaas remt dat soort ‘vinkjes zetten’ – wat het voortbestaan van het bedrijf weliswaar garandeert – vaak juist de creativiteit af die bedrijven in staat stelt om echt uit te blinken.

In 2017 zei Mark Cuban dat Creatief denken wordt binnen tien jaar de meest gewilde vaardigheid– en veel onderzoekers zijn het erover eens dat Cuban iets op het spoor is. Volgens onderzoek van Peter Roberts geldt: als twee bedrijven in jaar 1 evenveel winst maken, zal het innovatieve bedrijf tegen jaar 5 een flinke voorsprong hebben opgebouwd en 75-80% meer winst maken dan zijn niet-innovatieve concurrent. Creatief denken is essentieel om innovatie te garanderen en bedrijven een voorsprong op hun concurrenten te geven.

Bovendien, nu de AI-revolutie in aantocht is en steeds meer saaie taken door algoritmen worden geautomatiseerd, zal een steeds groter deel van onze dagelijkse taken creatief denken vereisen. Als onze saaie klusjes door geavanceerde technologie worden overgenomen, zullen werknemers en bedrijven die buiten de gebaande paden denken een nog groter concurrentievoordeel hebben.

Waarom kan productiviteit schadelijk zijn voor creativiteit?

Iedereen die wel eens heeft geprobeerd om direct over te schakelen van analytische rapportage naar het schrijven van een geweldige verkooppitch, kan je vertellen waarom productiviteit en creativiteit niet zo goed samengaan. Simpel gezegd: ze spreken verschillende delen van de hersenen aan, en het schakelen tussen die twee gaat niet zomaar in een oogwenk. Convergent (analytisch of administratief) denken en divergent (creatief) denken zijn twee kanten van dezelfde medaille – maar het kan lastig zijn om tussen die twee te schakelen.

En dan hebben we het nog niet eens over het feit dat creativiteit haaks lijkt te staan op gangbare zakelijke benaderingen: alles op hoog niveau afkrijgen, in zo kort mogelijke tijd. Creativiteit is moeilijk te meten – vaak vergt het urenlang ongestructureerd nadenken of onderzoek, zonder gegarandeerd resultaat – en daarom blijft het vaak op de achtergrond. Maar om echt succesvol te zijn, moeten bedrijven ophouden met creativiteit te zien als iets waar ze aan toekomen als ze tijd over hebben, en het gaan beschouwen als een essentieel onderdeel van hun bedrijfsprocessen.

Creativiteit stimuleren, op een productieve manier

Het enge aan creativiteit is dat het vrije tijd vraagt – tijd om te ontdekken, je erin te verdiepen, nieuwe dingen te leren en je gedachten de vrije loop te laten. Dat klinkt allemaal niet bepaald productief, en aangezien je geen garantie hebt op creatieve ingevingen, kan het lastig zijn om je werk zo in te richten dat creativiteit wordt gestimuleerd. Alleen jij weet wat de creativiteit van jou of je team op gang brengt, maar hier zijn een paar suggesties:

Maak er tijd voor vrij.

De eerste stap naar creatief denken stimuleren is om er een prioriteit van te maken – en daar dan ook tijd voor vrij te maken. Hoewel de meesten van ons niet de luxe hebben om zomaar grote stukken tijd vrij te maken zonder dat onze baas vragen gaat stellen, kan zelfs beginnen met 30 minuten per week die je helemaal aan je creativiteit wijdt, al een verschil maken.

Zorg dat je ‘s middags specifiek wat tijd vrijmaakt.

Het klinkt misschien tegenstrijdig, maar uit onderzoek blijkt dat je verbeeldingskracht toeneemt als je moe bent, dus probeer dit ’s middags te doen. Als je de beperkingen die routinematig werk oplegt aan je creativiteit wilt wegnemen, probeer dan direct na de lunch wat tijd vrij te maken.

Neem af en toe even pauze.

De basis van creatief denken is dat je put uit je kennis en die kennis op innovatieve manieren toepast. Uit recent onderzoek blijkt dat Kennis blijft veel beter in je hoofd hangen als je direct na het leren even pauze neemt – zorg er dus voor dat je na elk stukje onderzoek even een korte pauze inlast.

Maak van bedrijfsuitjes en brainstormsessies een vast onderdeel van je bedrijfscultuur.

Net als creativiteit worden offsites en brainstormsessies in het bedrijfsleven vaak gezien als een extraatje, in plaats van een must. Maar even weg zijn uit kantoor en ruimte bieden voor meer ongestructureerd denken en discussiëren heeft een positieve invloed op de creativiteit – en daarmee een cruciale invloed op je bedrijf. Door van bovenaf te laten zien dat je creativiteit stimuleert, moedig je medewerkers ook aan om creatief te denken.

Beloon grote ideeën.

Zorg ervoor dat creatief denken net zo wordt beloond en gestimuleerd als het halen van verkoopdoelen en het nakomen van deadlines.